Pamięć poprzez rozmowę i doświadczenie

21 kwietnia w wąbrzeskiej bibliotece odbyły się wydarzenia w ramach ogólnopolskiej Akcji Żonkile, upamiętniającej rocznicę powstania w getcie warszawskim. Tegoroczne działania zostały przygotowane w taki sposób, aby przybliżyć młodym odbiorcom trudną historię poprzez tematy bliskie ich codziennym doświadczeniom.

Rozmowa o wydarzeniach takich jak Holocaust stanowi duże wyzwanie w pracy z dziećmi i młodzieżą. Dlatego bibliotekarki sięgnęły po materiały edukacyjne przygotowane przez Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, które pozwalają w przystępny i angażujący sposób poruszać trudne tematy.

Filia dla dzieci zaprosiła uczniów ze Szkoły Podstawowej nr 2 im. Jana Pawła II w Wąbrzeźnie na zajęcia oparte na animacji „Było, nie ma, jest”. To poruszająca, a jednocześnie dostosowana do młodszych odbiorców opowieść o pamięci, stracie i nadziei. Dzięki wykorzystaniu metafory i pracy na emocjach dzieci mogły lepiej zrozumieć znaczenie pamięci oraz rozwinąć empatię wobec doświadczeń innych ludzi.

Z kolei w Filii nr 1 uczniowie Szkoły Podstawowej nr 3 im. Edmunda Wojnowskiego w Wąbrzeźnie uczestniczyli w zajęciach opartych na słuchowisku „Prezent” autorstwa Grzegorza Uzdańskiego. Historia przedstawiona w nagraniu w subtelny sposób porusza temat relacji rówieśniczych, odrzucenia i potrzeby akceptacji. Punktem wyjścia do rozmowy były współczesne problemy młodych ludzi – takie jak hejt czy wykluczenie – które następnie zestawiono z refleksją nad wydarzeniami historycznymi, w tym powstaniem w getcie warszawskim. Zajęcia poprowadziła Aleksandra Rzeczewska-Cieślak.

W obu filiach ważnym elementem spotkań było wykonanie przez uczniów papierowych żonkili – symbolu pamięci i szacunku wobec ofiar oraz bohaterów tamtych wydarzeń.

Dopiero w końcowej części zajęć prowadzące wprowadzały pełny kontekst historyczny, podkreślając sens podejmowanych działań edukacyjnych. Zwracano uwagę, że nienawiść i wykluczenie nie pojawiają się nagle, lecz rodzą się w codziennych postawach i zachowaniach. W tym kontekście szczególnie wybrzmiewa hasło akcji „Łączy nas pamięć” oraz przypomnienie, że „Auschwitz nie spadło z nieba”.

Naturalnym dopełnieniem tej refleksji był seans filmu „Życie jest piękne” w reżyserii Roberto Benigni, zorganizowany w ramach bibliotecznego Kina z Audiodeskrypcją. W tematykę filmu oraz ideę Akcji Żonkile wprowadziła uczestników koordynatorka klubu, Agnieszka Błaszak. Seniorzy biorący udział w projekcji otrzymali symboliczne papierowe żonkile.

Film, który rozpoczyna się lekką, pełną humoru opowieścią o miłości i codzienności, stopniowo prowadzi widza ku dramatycznym wydarzeniom czasu wojny i realiom Holocaustu. Historia ojca, który za wszelką cenę próbuje ochronić swoje dziecko przed okrucieństwem świata, stała się poruszającym komentarzem do wcześniej podjętych tematów – pokazując, do czego mogą prowadzić uprzedzenia, nienawiść i brak reakcji na krzywdę drugiego człowieka.

– Wydarzenia zorganizowane w bibliotece pokazały, że pamięć o historii może i powinna być przekazywana poprzez rozmowę o wartościach uniwersalnych – takich jak szacunek, empatia i odpowiedzialność za drugiego człowieka – szczególnie w czasach, gdy młodzi ludzie coraz częściej spotykają się z przejawami hejtu i wykluczenia – podsumowuje Agnieszka Błaszak.

(ak), fot. nadesłane